
|
Dewi Sant, Dewi Sant. Ffrind y Bobl, Ffrind y Plant
Mae Dewi Sant yn ddyn enwog. Mynach oedd e. Bob dydd, byddai Dewi yn teithio’r wlad yn pregethu am Iesu a dweud wrth y bobl sut i fyw yn iawn Roedd e hefyd yn gallu wneud gwyrthiau. Aeth Dewi i Landdewibrefi i bregethu o flaen torf o bobl un diwrnod. Ond oherwydd bod cymaint o bobl yno doedd neb yn gallu clywed na gweld Dewi. Felly rhoddodd Dewi hances ar y ddaear a chododd y tir felly roedd pawb yn gallu ei weld a’i glywed nawr! Roedd Dewi a’i gyfeillion yn flinedig iawn oherwydd eu bod wedi teithio llawer. Felly penderfynon nhw ble bynnag y byddan nhw erbyn machlud haul byddan nhw’n adeiladu mynachlog yno. Y diwrnod canlynol cyrraeddon nhw lle o’r enw Glyn Rhosyn ac adeiladon nhw y mynachlog a chynnau coelcerth. Roedd Dewi wedi penderfynu ble bynnag y byddai’r mwg yn ymestyn, fe fyddai yn hawlio’r tir yna. Roedd y mwg wedi ymestyn mor bell, gallai pobl Iwerddon ei weld e! Yn yr ardal, roedd y Tywysog Boai yn byw. Doedd tywysog Boia ddim yn hapus o gwbwl gwbl pan glywodd e fod Dewi yn hawlio ei dir e! Dechreuodd y milwyr are u taith draw i weld Dewi a’i gyfeillion ond yn sydyn dechreuodd y milwyr deimlo’n wan a stopion nhw. Roedd rhaid iddynt droi am adref! Aethon nhw adref a phenderfynu nad oedden nhw’n gallu ymladd yn erbyn Dewi, roedd e’n ddyn arbennig yn amlwg! Pan gyrhaeddon nhw gartref doedd Boia ddim yn gallu credu ei lygaid. Roedd yr anifeiliaid i gyd wedi marw gyda’u llygaid ar agor yn gorwedd yn y cae! Teimlodd Boia yn ofnus bod hyn wedi digwydd. Doedd e ddim yn gallu credu’r peth. “Sant yw’r dyn Dewi yma!” meddai wrth ei ddynion. Penderfynodd Boia roi anrheg i Dewi rhag ofn iddo wneud rhywbeth gaweth iddo. Y diwrnod canlynol penderfynodd Boia roi darn o’i dir e i Dewi. Felly aeth Boia at Dewi a dweud “Dyma ddarn o dir i ti.” Teimlodd Dewi yn ddiolchgar iawn ,oherwydd bod Dewi a’i ddisgyblion wedi bod yn teithio am ddiwrnodau a dyma nhw yn gallu aros yn yr un lle I fyw nawr! Pan aeth Boia adref doedd e ddim yn gallu credu ei lygaid eto. Roedd yr anifeiliaid i gyd yn fyw eto. Roedd Boia mor hapus galwodd ei wraig Satrapa i weld. Adeiladodd Dewi a’i disgyblion fynachlog ar y tir ac yn byw yn hapus yno. Aethon nhw ati i bregethu am Dduw a rhannu gair Duw gyda phobl yr ardal. Heddiw ar Fawrth y cyntaf mae pawb yn cofio y diwrnod roedd Dewi wedi marw. Dydd Gwyl Dewi yw e! Gan Joanna Edwards |

